Fâtır Sûresi 8. Âyet

Elmalılı Tefsiri

اَفَمَنْ ya artık o kimse de mi ki - «فا» aşağı yukarıya tefrı’, «همزه» de bu tefriı inkâr içindir, haber mahfuztur. Ya’ni iyman edip sâlih ameller yapan kimselere mağrifet ve büyük bir ecir var diye onun zıddı olan o mağrur kimse de mi onun gibi olacak ki زُيِّنَ لَهُ سُوٓءُ عَمَلِهٖ kendisine kötü ameli tezyin edilmiş, hırsı şehvetle allanmış pullanmış cazibeli, hem zevkına, hem menfeatine uygun sonu iyi gelecek bir amel gibi hoş gösterilmiş فَرَاٰهُ حَسَنًا de onu güzel görmüş - vehm-ü hevası aklına galebe etmiş, şehevatının humarı gönlünü gözünü bürümüş. استقى حتى ترانى حسنا عندى القبيح öyle içerim ki nihâyet beni görürsün: çirkin ındimde güzel diyen bedmest gibi tersi dönmüş, bâtılı hak, kötüyü iyi, fenalığı güzel görür olmuştur. İşte Dünya hayata mağrur olan bu hâle geleceği gibi Allah gafûr diye masıyete ısrar eden mağrurlar da bu hâle gelir. Bir insan böyle kötüyü iyi görecek kadar da şaşgın ve vicdansız nasıl olur diye hayret etme فَاِنَّ اللّٰهَ çünkü Allah يُضِلُّ مَنْ يَشَآءُ وَيَهْدٖى مَنْ يَشَآءُ dilediğini şaşırtır, dilediğini de yola yatırır. - Peygamberlerine ve onlara uyanlara hidayet verdiği gibi Şeytanlara ve onlara uyanlara da delâlet verir.

فَلَا تَذْهَبْ نَفْسُكَ عَلَيْهِمْ حَسَرَاتٍ onun için nefsin onlara hasretlerle teessüflerle geçmesin - üzülme de vazifene bak اِنَّ اللّٰهَ عَلٖيمٌ بِمَا يَصْنَعُونَ Allah onların ne san’atler yaptıklarını ve yapacaklarını da bilir - ya’ni onları ibtida öyle şaşırtması, hikmetsiz ve sırf cebrî olmadığı gibi sonunda da yaptıklarını yanlarına bırakacak değildir. - Şübhe yok ki kötüyü iyi gören akıbetinde iyilik görecek değildir. Elbette onlar ameli sâlih yapan mü’minler gibi mağrifet ve ecre nâil olacak değiller, bir gün gelip belâlarını bulacaklardır. Ya o nasıl ve ne zaman olacak denilirse bunun bir inkılâb ve nüşur ile olacağı anlatılmak üzere buyuruluyor ki